PHÁP LUẬT VỀ BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT NÔNG NGHIỆP QUA THỰC TIỄN ÁP DỤNG TẠI TỈNH LÂM ĐỒNG
Tóm tắt
Đề án nghiên cứu “Pháp luật về bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất nông nghiệp qua thực tiễn áp dụng tại tỉnh Lâm Đồng” được thực hiện nhằm làm rõ cơ sở lý luận và pháp lý của pháp luật về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp, đồng thời đánh giá thực tiễn áp dụng các quy định này tại địa phương trong giai đoạn 2020–2025. Trên cơ sở đó, đề án phân tích những kết quả đạt được, chỉ ra các hạn chế, vướng mắc và nguyên nhân, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện trong thực tiễn. Đề án sử dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu chủ yếu như phân tích – tổng hợp, so sánh pháp luật, nghiên cứu hồ sơ, số liệu và báo cáo thực tiễn của các cơ quan có thẩm quyền, kết hợp với phương pháp tiếp cận liên ngành trên nền tảng khoa học pháp lý. Về nội dung, Chương 1 tập trung làm rõ các vấn đề lý luận cơ bản liên quan đến thu hồi đất nông nghiệp và bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; phân tích các khái niệm, nguyên tắc pháp lý và cơ sở pháp luật điều chỉnh lĩnh vực này, trọng tâm là Luật Đất đai năm 2013 và những định hướng đổi mới của Luật Đất đai năm 2024. Chương 2 phân tích thực tiễn áp dụng pháp luật về bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp tại tỉnh Lâm Đồng thông qua các dự án cụ thể. Kết quả nghiên cứu cho thấy công tác bồi thường, hỗ trợ nhìn chung được thực hiện đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục; tuy nhiên vẫn tồn tại nhiều hạn chế như giá đất bồi thường chưa tiệm cận giá thị trường, khó khăn trong bảo đảm sinh kế lâu dài cho người bị thu hồi đất, tình trạng khiếu nại kéo dài và sự phối hợp chưa đồng bộ giữa các cơ quan có liên quan. Trên cơ sở đó, Chương 3 đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực thi, tập trung vào hoàn thiện cơ chế xác định giá đất, nâng cao năng lực tổ chức thực hiện, tăng cường đối thoại với người dân và hoàn thiện cơ chế giám sát, giải quyết khiếu nại, qua đó bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người sử dụng đất.