PHÁP LUẬT VỀ QUẢN LÝ, BẢO VỆ RỪNG QUA THỰC TIỄN THỰC HIỆN TẠI TỈNH LÂM ĐỒNG
Tóm tắt
Rừng đóng vai trò là “lá phổi xanh” và nguồn tài nguyên quan trọng cho phát triển bền vững. Tuy nhiên, tình trạng phá rừng, lấn chiếm đất rừng và khai thác lâm sản trái phép tại tỉnh Lâm Đồng vẫn diễn ra phức tạp với các thủ đoạn tinh vi. Đề án được thực hiện nhằm làm rõ cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng thực thi pháp luật, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý và bảo vệ rừng tại địa phương. Đề án đã hệ thống hóa khái niệm, đặc điểm và nội dung của pháp luật về quản lý, bảo vệ rừng dựa trên Luật Lâm nghiệp 2017. Tác giả nhấn mạnh tính liên ngành và vai trò công cụ điều tiết bền vững của pháp luật trong lĩnh vực này. Quá trình thực hiện đề án đã đạt được kết quả: Tỉnh đã duy trì tốt độ che phủ rừng, thực hiện hiệu quả chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng và giao khoán bảo vệ rừng cho người dân. Bên cạnh những kết quả đạt được đã đề cập ở trên, pháp luật với công tác quản lý bảo vệ rừng vẫn còn những tồn tại, hạn chế như: Hệ thống văn bản còn chồng chéo giữa luật lâm nghiệp và đất đai; quy hoạch 3 loại rừng vẫn có sai sót gây tranh chấp. Tình trạng "gặm nhấm" rừng bằng hóa chất tại các vùng giáp ranh diễn ra âm thầm, trong khi chế tài xử phạt hành chính chưa đủ sức răn đe. Nguyên nhân chính được cho là: Lực lượng kiểm lâm mỏng, trang thiết bị tuần tra thiếu thốn và việc ứng dụng công nghệ (Flycam, vệ tinh) còn hạn chế. Đề án cũng đã đưa ra được những định hướng và các giải pháp hiệu quả trong việc thực hiện pháp luật trong quản lý, bảo vệ rừng tại địa phương cụ thể như: Hoàn thiện khung pháp lý: Rà soát, thống nhất các quy định chồng chéo; luật hóa việc sử dụng công nghệ cao trong giám sát rừng. Nâng cao hiệu quả thực thi: Kiện toàn bộ máy kiểm lâm, tăng cường phối hợp liên ngành và xử lý nghiêm trách nhiệm người đứng đầu tại các "điểm nóng". Giải pháp sinh kế: Đẩy mạnh xã hội hóa, phát triển kinh tế dưới tán rừng (du lịch sinh thái, trồng dược liệu) để tạo thu nhập bền vững cho cộng đồng địa phương, giảm áp lực lên rừng tự nhiên.