QUY ĐỊNH VỀ LẬP, CHẤP HÀNH VÀ QUYẾT TOÁN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG: THỰC TIỄN ÁP DỤNG TẠI TỈNH BÌNH THUẬN
Tóm tắt
Đề án tập trung nghiên cứu chuyên sâu về các quy định pháp luật liên quan đến lập, chấp hành và quyết toán ngân sách Nhà nước tại các trường trung học phổ thông (THPT) công lập, với trọng tâm khảo sát thực tiễn áp dụng tại tỉnh Bình Thuận. Trong bối cảnh hiện nay, việc đổi mới cơ chế quản lý tài chính công, đặc biệt là xu hướng chuyển giao quyền tự chủ tài chính cho các đơn vị sự nghiệp công lập, đã đặt ra yêu cầu bức thiết phải rà soát, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý nhằm bảo đảm tính minh bạch, hiệu quả và phù hợp với điều kiện thực tiễn. Trường THPT công lập, với vai trò là đơn vị sự nghiệp có thu, chịu sự điều chỉnh của Luật Ngân sách Nhà nước, đang ngày càng được giao quyền tự chủ trong hoạt động tài chính. Tuy nhiên, trên thực tế, hoạt động lập dự toán, chấp hành và quyết toán ngân sách Nhà nước tại các trường vẫn còn nhiều bất cập. Một số khó khăn phổ biến có thể kể đến như: quy định pháp luật chưa đầy đủ hoặc còn chồng chéo; năng lực tổ chức thực hiện tại các trường còn hạn chế; việc phối hợp giữa các cơ quan quản lý cấp trên và nhà trường đôi khi chưa chặt chẽ. Đề án hướng đến việc phân tích và làm rõ cơ sở pháp lý điều chỉnh hoạt động lập, chấp hành và quyết toán ngân sách tại các trường THPT công lập; chỉ ra điểm chưa hợp lý trong quy định cũng như trong khâu triển khai thực hiện. Bằng cách khảo sát thực tế tại một số trường tiêu biểu trên địa bàn tỉnh Bình Thuận, đề án đánh giá mức độ tuân thủ quy định pháp luật, tính hiệu quả của việc thực thi ngân sách, cũng như những rủi ro tiềm ẩn trong quá trình tự chủ tài chính. Trên cơ sở kết quả nghiên cứu, đề án đề xuất các kiến nghị và giải pháp nhằm hoàn thiện quy định pháp luật, nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách trong lĩnh vực giáo dục phổ thông. Những giải pháp này không chỉ có ý nghĩa đối với địa phương Bình Thuận mà còn có thể tham khảo áp dụng tại các tỉnh, thành phố khác có điều kiện tương đồng. Đề án kỳ vọng đóng góp về mặt lý luận trong việc hệ thống hóa pháp luật ngân sách Nhà nước trong cơ sở giáo dục khối giáo dục phổ thông, đồng thời mang lại giá trị thực tiễn cao trong quá trình xây dựng và áp dụng chính sách tài chính tại các trường THPT công lập.